Laatste Nieuws.

 
RSS

Marathonicoon Gerrit Voortman: Afscheid van een geboren winnaar (11 november 2004)

Marathonicoon Gerrit Voortman: Afscheid van een geboren winnaar

‘Topsport kan onmogelijk gezond zijn'

Door Tim Berghuis

STEENWIJKSMOER - Een leven lang denderde hij over paden, door bossen, langs weiden en op hellingen. Totdat het tegensputterende lichaam het won van de gedreven geest. Gerrit Voortman (41) zag zich genoodzaakt zijn imposante marathoncarrière een halt toe te roepen. Maar eerst loopt hij nog in Kenia voor de mensheid en kroonden zijn collega-lopers hem met een eigen Lemelerbergloop. De man die in Puerto Rico zes keer doodging blikt terug.

"This could be heaven for everyone" van Queen klinkt door het woonhuis van Gerrit Voortman aan de Hoofdweg in Steenwijksmoer. Ruim een jaar geleden zag hij de hemel van dichtbij opdoemen, rennend in het verzengende klimaat van Puerto Rico. De inzet; niets minder dan een wereldtitel. Het waren de langste 42 kilometer en195 meter voor hem ooit. Met veertig graden Celsius op de thermometer en een luchtvochtigheidsgraad van negentig procent, streed de geïnterviewde tegen de grens van menselijke verdraagbaarheid. Onderwijl mengde zich ook nog eens heuse typhoon in het strijdtoneel. Regendruppels plensden neer op het zwaar getekende gelaat van de geboren Rijssenaar. Een geboren winnaar geeft op een dergelijk moment niet op, hoe zwaar de tol ook later bleek te zijn. Loon naar werken was er derhalve wel. Door een tweede podiumplek mocht Europees kampioen Voortman zich vanaf dat moment vice-wereldkampioen noemen.

Afzwaaien

Nadien kwamen de geestelijke en lichamelijke littekens. De marathonheld werd na de finish een halfuur lang in ijs gewikkeld en zag de wereld op zijn kop. ‘Ik ben onderweg zes keer dood gegaan', draagt hij het heroïsche verhaal kracht bij. Wat sportief gezien één van zijn hoogtepunten vormde, betekende het begin van het einde. ‘Ik heb een week niet kunnen wandelen, laat staan hardlopen. Eigenlijk ben ik er nooit meer overheen gekomen. In de sport moet je altijd vooruit kijken. Lichamelijk en geestelijk was ik op. Daarom besloot ik van 2004 mijn laatste marathonjaar te maken', zegt Gerrit Voortman berustend. Het mannetje dat op kleuterleeftijd al achter zijn ouders aan draafde, ziet zichzelf drieënhalf decennia later afzwaaien. Eindelijk mag hij eens achterom kijken. Het verleden is namelijk rijkelijk gevuld met hoogtepunten.
Als tiener leed Voortman een dubbelleven. Tussen de keuze voor het rennen achter zijn eigen schaduw of achter het voetballeer, koos hij het meest ongebruikelijke. Niet helemaal verwonderlijk, aangezien zijn ouderlijk huis op steenworp afstand van de Holterberg lag. In de bosrijke omgeving bleek er al snel een "man van de lekkere lange duurloop" in hem te schuilen. Dagelijks, soms tweemaal per dag, werden de loopschoenen ondergebonden. Vaak ging de tred richting het bos of de Holterberg. Bij zijn atletiekvereniging in Nijverdal kwam hij in aanraking met jongens van de oude stempel, als Gerard Nijboer, Ben Zuidersma en Jannes Heinen.

Niet gezond

Het Overijsselse landschap werd vijftien jaar geleden ingeruild voor de Drentse velden en wegen. De Rijssenaar streek neer in Dalen. Ook zijn huidige optrek in Steenwijksmoer verschaft een weidse blik over de natuur. De landelijke rust heeft de toekomstige atleet in ruste immer gebonden. ‘Ik heb altijd in de bossen gewoond. Het was voor mij een hele omschakeling naar de bewoonde wereld', bekent Voortman. Van toeterende auto's moet hij dan ook niets hebben. Al ontkomt hij daar niet aan. Zelfs niet in het lieflijke niemandsland tussen Coevorden en Hoogeveen. ‘Je hebt natuurlijk altijd wel idioten, die je laten schrikken en je de greppel in willen laten duiken. Daar wen je op den duur wel aan.' Intussen is het lichaam níet meer gewend zware inspanningen te leveren. De herstelperiode vergt steeds langer, de klachten noopten tot stoppen. Blijvend zijn de herinneringen. Een stapel persoonlijke literatuur wacht nog in dozen om ooit in plakboeken geborgen te worden. ‘Ik heb een prachtige tijd gehad en heb altijd met veel plezier gelopen. Deze sport houdt je ook niet vol als je het met tegenzin moet doen.' Hij strekt daarop zijn lichaam en citeert dat topsport nooit gezond kan zijn. ‘Nee, daar geloof ik niet in. Je vergt zoveel van een lichaam, dat het onmogelijk gezond kan zijn.'

Dankbaar

Eenmaal aanbeland in Drenthe waren er weinig andere opties dan te kiezen voor de Hoogeveense Atletiek Club. Hij wortelde zich al snel binnen de organisatie van HAC. Naast bestuurslid is Voortman inmiddels ook jeugdtrainer. Er zit een aantal talenten bij, verzekert hij. ‘Dan fiets ik er tijdens de trainingen met het fietsje naast en gaat de zweep erover.' De daaropvolgende glimlach verzacht de uitspraak en tekent tegelijkertijd de persoon Gerrit Voortman. Tijdens zijn parttime baan zet hij zich in voor de geestelijk dan wel lichamelijke minder gestelde medemens. ‘Dankbaar werk', noemt hij het vanzelfsprekend. Zoals hij ook dankbaar is voor de mogelijkheid om een paar keer per week de Hoogeveense atleten in hun sport te begeleiden. ‘Ik probeer anderen te laten genieten van de sport, die ik altijd zo mooi gevonden heb. De weg der geleidelijkheid is de beste', houdt de trainer zijn pupillen voor.HAC zit in de lift, zo blijkt uit het toestromende jeugdledenaantal. Er moet zelfs al een jeugdtrainer bij komen, omdat de groep anders te groot wordt. Deze week laat Voortman de atletiekvereniging voor het laatst een langere periode in de steek. Samen met trainingsmaat Lamko Hulzebosch vertrok hij gisteren voor een marathontrip naar Kenia. Ook deze inspanning wordt ten behoeve van de mensheid ondergaan. ‘We lopen er om geld in te zamelen voor de bouw van scholen aldaar. Het parcours is 42,7 kilometer lang. Die vijfhonderd meter meer dan van een marathon zal dan ook nog wel lukken. Ik ga er vooral naar toe om lekker te genieten. Het moet een mooie afsluiting van mijn internationale carrière worden.'

Dikkerdje

Op de bovenverdieping van de vrijstaande woning puilt de prijzenkast uit. Ook een bijgemaakte plank kan aan alle bokalen geen plaats bieden. Dat er op zolder nog meer eremetaal ligt, behoeft geen uitleg. Het unanieme hoogtepunt vond in mei 2003 plaats in het Tsjechische Úpice. Daar kroonde Gerrit Voortman zich tot Europees Kampioen halve marathon in de veteranenklasse. ‘Als je door je ploeggenoot Ben Zuidersma het hele plein over wordt gedragen, besef je wat je zojuist hebt bereikt.'Als beste vertegenwoordiger van Europa was hij in zijn laatste wedstrijdjaar een graag geziene gast in veel nationale en internationale parkoersen. Zijn benen brachten hem eerder al naar de marathon van Peking en de halve marathon van Kiev. Bijna vanzelfsprekend ontbrak hij niet in het startveld van de marathons van Amsterdam en Rotterdam. Vaak maakte hij de reis niet voor minder dan een eerste plaats in zijn klasse. De tweede plaats is immers voor de eerste verliezer. Voortman zou de woorden zelf gebruikt kunnen hebben, maar verwoordt het liever als volgt. ‘Als ik ergens aan meedoe dan wil ik winnen. Dat is met alles zo. Ik wil winnen en anders doe ik niet mee.' Het heilige vuur kruipt al sinds jaar en dag overal waar het gaan kan. De duursporter stond bekend als het propje van het marathonpeloton. Ben je als doorsnee volwassene met een gemiddeld gewicht van zeventig kilo een vlieggewicht, de Drent behoorde tot de meest gezette der marathonlopers. Zelfs met zijn ideale gewicht van 67 á 68 kilo, stak hij schril af bij de afgetrainde geraamten om hem heen. ‘Ik was altijd het dikkerdje', weet de persoon in kwestie.

Lemelerbergloop

Zegt hij de marathonsport in Nederland "absoluut ondergewaardeerd" te vinden, in zijn eigen kring was hier weinig van te merken. Gerrit Voortman werd de laatste weken in figuurlijke zin op een sokkel geplaatst. Collega-lopers uiten hun lof door de marathonheld van 2003 een eigen wedstrijd te schenken. Zonder dat de hoofdpersoon er in eerste instantie bijster veel van mocht meekrijgen, werd er namelijk een heuse Stichting Gerrit Voortman Lemelerbergloop gevormd. In samenwerking met het Landschap Overijssel wilde men de wens van Gerrit om op zijn favoriete terrein een wedstrijd te mogen organiseren laten uitkomen. Resultaat was dat afgelopen zaterdag daadwerkelijk de eerste "Gerrit Voortman Lemelerbergloop" werd gehouden. Oud-ploeggenoten, bevriende marathonlopers en clubgenoten liepen vier ronden van tweeënhalve kilometer om de Lemelerberg, het terrein waar Voortman zo vaak zijn zware trainingsschema's op had bot gevierd. De afzwaaiende atleet genoot in stilte van de plechtigheden. Als symbolisch gebaar ontvingen hij en vrouw Sylvia van het Landschap Overijssel een eigen schaap. De lovende woorden kwamen van de mensen met wie hij in weer en wind trainde. ‘Het is mooi als er een wedstrijd speciaal naar jou genoemd wordt. Ik vind het heel bijzonder. Meestal gebeurd dit alleen mensen die al lang dood zijn.' Voortman heft een ingelijste oorkonde boven zich uit. Het staat er met grote letters, "De Gerrit Voortman Lemelerbergloop". Er trekt een tevreden gloed over zijn gezicht. Hij zal de gedachte aan zijn memorabele voorafscheid nodig hebben, als hij dit weekend door het Keniaanse oerwoud dendert. Terug in Nederland neemt hij afscheid op het terrein, waar zijn eerste voetstappen diep in de aarde rusten. Na de omlopen van Rijssen en Nijverdal zit een imposant atletenleven er definitief op. Wat blijvend is zijn de talrijke herinneringen en zijn jaarlijks terugkerende Lemelerbergloop. ‘Hoe vaak was je nou doodgegaan op het WK', vraagt vrouw Sylvia belangstellend vanuit de keuken. ‘Zes keer', glimlacht Gerrit.

>>meer nieuws...
- Powered by aXtion 2007 -

  
logo-gerrit 
word ondersteund door 

asics